दक्षिणपूर्व एसियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रअनको सूची

विकिपिडिया बठेइ
यैमी फट्टाक: भ्रमण गरऽ, खोजऽ

सन् २०१४ सम्ममि दक्षिणपूर्व एसियाका ९ देशहअनको ३७ सम्पदालाई संयुक्त राष्ट्र शैक्षिक, वैज्ञानिक और सांस्कृतिक संगठन (युनेस्को)बठे विश्व सम्पदा क्षेत्रमि मान्यता प्रदान गरियाको छ । जैमा इन्डोनेसिया, भियतनाम, थाइल्याण्ड, फिलिपिन्स, मलेसिया, म्यानमार, कम्बोडिया रे लाओस रयाका छन् । दक्षिणपूर्व एसियामै रयाको ब्रुनाई रे सिङ्गापुरमि कोइ सम्पदालाई युनेस्कोले अच्याल सम्म मान्यता दिएको नाइथी ।[१][२] यै क्षेत्रमि रयाको इन्डोनेसिया रे भियतनामको सबैहै जेधा ८-८ अन सम्पदा सूचीकृत गरियाको छ ।[३] यस क्षेत्रबाट सबैभन्दा पहिले १९९१ मा १५औं शत्रमा सामेल गरिएको थियो ।[४]

इन्डोनेसियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकर)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
बोरोबुदुर मन्दिर परिसरअन A terraced pyramid like structure with a stupa on top.

मगेलाङ रिजेन्सी, केन्द्रीय जाभा
7°36′28″S 110°12′13″E / 7.60778°S 110.20361°E / -7.60778; 110.20361 (Borobudur Temple Compounds)

सांस्कृतिक:
(i), (ii), (vi)
१९९१ ५९२[५]
बाली प्रान्तको सांस्कृतिक परिदृश्य Rice terrace at entrance to Gunung Kawi temple demonstrate the traditional Subak irrigation system, Tampaksiring, Bali.

बाली
8°20′0″S 115°0′0″E / 8.33333°S 115.00000°E / -8.33333; 115.00000 (Cultural Landscape of Bali Province)

सांस्कृतिक:
(ii), (iii), (v), (vi)
19,520 (48,200) २०१२ ११९४[६]
कोमोदो राष्ट्रिय निकुञ्ज Waran lying on its belly in a dry grass area.

पूर्व नुसा टेङ्गगरा
8°33′S 119°29′E / 8.550°S 119.483°E / -8.550; 119.483 (Komodo National Park)

प्राकृतिक:
(vii), (x)
219,322 (541,960) १९९१ ६०९[७]
लोरेन्ज राष्ट्रिय निकुञ्ज A rocky mountain ridge.

पपुवा
4°45′S 137°50′E / 4.750°S 137.833°E / -4.750; 137.833 (Lorentz National Park)

प्राकृतिक:
(vii), (ix), (x)
2,350,000 (5,800,000) १९९९ ९५५[८]
प्रम्बनन मन्दिर परिसरअन Symmetrically arranged stone buildings. The steep roofs are decorated with a large number of small stupas.

केन्द्रीय जाभा
7°45′8″S 110°29′30″E / 7.75222°S 110.49167°E / -7.75222; 110.49167 (Prambanan Temple Compounds)

सांस्कृतिक:
(i), (iv)
१९९१ ६४२[९]
सङ्गिरण प्रारम्भिक मानव क्षेत्र Upper part of a petrified skull including some teeth.

केन्द्रीय जाभा
7°24′0″S 110°49′0″E / 7.40000°S 110.81667°E / -7.40000; 110.81667 (Sangiran Early Man Site)

सांस्कृतिक:
(iii), (vi)
5,600 (14,000) १९९६ ५९३[१०]
सुमात्राको उष्णप्रदेशीय वर्षावन धरोहर

सुमात्रा,
2°30′S 101°30′E / 2.500°S 101.500°E / -2.500; 101.500 (Tropical Rainforest Heritage of Sumatra)

प्राकृतिक:
(vii), (ix), (x)
2,595,124 (6,412,690) २००४ सन् २०११ बठे यै सम्पदालाई खतरापूर्ण घोषित गरियाको छ । ११६७[११][१२]
उजुङ कुलोन राष्ट्रिय निकुञ्ज Rocky ground within a tropical forest.

बनटेनलमपुङ
6°45′S 105°20′E / 6.750°S 105.333°E / -6.750; 105.333 (Ujung Kulon National Park)

प्राकृतिक:
(vii), (x)
78,525 (194,040) १९९१ ६०८[१३]

भियतनामका विश्व सम्पदा क्षेत्रहअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकर)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
थाङ लोङको शाही कोटको केन्द्रीय क्षेत्र - हनोई
Stone tower on top of a stone wall. The wall has circular wheel-shaped windows and a red flag with yellow star is raised on top of the tower.

हनोई, भियतनाम
21°2′22″N 105°50′14″E / 21.03944°N 105.83722°E / 21.03944; 105.83722 (Central Sector of the Imperial Citadel of Thang Long - Hanoi)

सांस्कृतिक:
(ii), (iii), (vi)
18 (44); मध्यवर्ती क्षेत्र 108 (270) २०१० [१४]
हो वंशको कोट A gate built of massive grey stones.

भिन लो जिल्ला, थान हो प्रान्त, भियतनाम
20°4′41″N 105°36′17″E / 20.07806°N 105.60472°E / 20.07806; 105.60472 (Citadel of the Ho Dynasty)

सांस्कृतिक:
(ii), (iv)
156 (390); मध्यवर्ती क्षेत्र 5,079 (12,550) २०११ [१५]
हुए धरोहरहरूको परिसर Staircase leading to a building of dark stone. A simple decorated gate is at the top of the staircase.

थुआ थिन-हुए प्रान्त, भियतनाम
16°28′10″N 107°34′40″E / 16.46944°N 107.57778°E / 16.46944; 107.57778 (Complex of Hué Monuments)

सांस्कृतिक:
(iii), (iv)
१९९३ [१६]
हा लोङ खाडी Forested rocks in the sea.

कवाङ निन प्रान्त, भियतनाम
20°54′N 107°6′E / 20.900°N 107.100°E / 20.900; 107.100 (Ha Long Bay)

प्राकृतिक:
(vii), (viii)
150,000 (370,000) १९९४ [१७]
होइ एन प्राचीन सहर Street lined by rows of two-storied stone houses opening onto the street.

कवाङ नाम प्रान्त, भियतनाम
15°53′0″N 108°20′0″E / 15.88333°N 108.33333°E / 15.88333; 108.33333 (Hoi An Ancient Town)

सांस्कृतिक:
(ii), (v)
30 (74); मध्यवर्ती क्षेत्र 280 (690) १९९९ [१८]
माय सन मन्दिर Ruins of buildings of red stone with niches and sculptures. The roof of one of the structures is partially covered in grass.

कवाङ नाम प्रान्त, भियतनाम
15°31′0″N 108°34′0″E / 15.51667°N 108.56667°E / 15.51667; 108.56667 (My Son Sanctuary)

सांस्कृतिक:
(ii), (iii)
142 (350); मध्यवर्ती क्षेत्र 920 (2,300) १९९९ [१९]
फोङ ना-के बङ राष्ट्रिय निकुञ्ज Landscape with river and densely forested hills.

कवाङ बिन प्रान्त, भियतनाम
17°32′14″N 106°9′5″E / 17.53722°N 106.15139°E / 17.53722; 106.15139 (Phong Nha-Ke Bang National Park)

प्राकृतिक:
(viii)
85,754 (211,900) २००३ [२०]
ट्राङ एन परिदृश्य परिसर Tam Cốc in Hoa Lư Ancient Capital

निन बिन प्रान्त, भियतनाम
20°15′24″N 105°53′47″E / 20.25667°N 105.89639°E / 20.25667; 105.89639 (Trang An - Ninh Binh)

मिश्रित:
(v), (vii), (viii)
२०१४ [२१]

मलेसियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकड)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
लेङ्गगोङ उपत्यकाको पुरातात्विक धरोहर Lenggong Valley.

पेराक, मलेसिया
5°4′N 100°58′E / 5.067°N 100.967°E / 5.067; 100.967 (Lenggong Valley)

सांस्कृतिक:
(iii), (iv)
399 (990) २०१२ [२२]
गुनुङ मुलु राष्ट्रिय निकुञ्ज Sunset or sunrise over a mountain landscape with fog in the valleys.

उत्तरी सरावाक, बोर्नियो, मलेसिया
4°8′N 114°55′E / 4.133°N 114.917°E / 4.133; 114.917 (Gunung Mulu National Park)

प्राकृतिक:
(vii), (viii), (ix), (x)
52,864 (130,630) २००० [२३]
किनाबलु निकुञ्ज Mountain with a rocky top and forested slopes. There is a narro high waterfall on one side of the mountain slope.

सबाह, बोर्नियो, मलेसिया
6°15′N 116°30′E / 6.250°N 116.500°E / 6.250; 116.500 (Kinabalu Park)

प्राकृतिक:
(ix), (x)
75,370 (186,200) २००० [२४]
मलाकाजर्ज टाउन, मलाकाको सिधा एतिहासिक सहरहरू Town scene with three-storied red houses and a red church. There is a three-storied clock tower standing on a square.

मलाकापेनाङ, मलाय पेनिनसुला, मलेसिया
5°25′17″N 100°20′45″E / 5.42139°N 100.34583°E / 5.42139; 100.34583 (Melaka and George Town, Historic Cities of the Straits of Malacca)

सांस्कृतिक:
(ii), (iii), (iv)
148 (370); मध्यवर्ती क्षेत्र 284 (700) २००८ [२५]

म्यानमारका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

क्र.सं. सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकड)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
प्यु प्राचीन सहरअन Bawbawgyi Pagoda at Sri Ksetra, prototype of Pagan-era pagodas.

मन्डाले प्रान्त, म्यान्मार
22°28′12″N 95°49′7″E / 22.47000°N 95.81861°E / 22.47000; 95.81861 (Pyu Ancient Cities)

सांस्कृतिक:
(ii), (iii), (iv)
२०१४ [२६]

कम्बोडियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र स्थान मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकड)
वर्ष विवरण सन्दर्भहरू
अङ्कोर Ruins of a large structure with five large towers at the top.

सिम रिप प्रान्त, कम्बोडिया
13°26′N 103°50′E / 13.433°N 103.833°E / 13.433; 103.833 (Angkor)

सांस्कृतिक:
(i), (ii), (iii), (iv)
40,000 (99,000) १९९२ [२७][२८]
[२९]
प्रिह विहार मन्दिर Ruins of a stone building erected on a stone platform. The roof above the main entrance is decorated.

प्रिह विहार प्रान्त, कम्बोडिया
14°23′18″N 104°41′2″E / 14.38833°N 104.68389°E / 14.38833; 104.68389 (Temple of Preah Vihear)

सांस्कृतिक:
(i)
155 (380); buffer zone 2,643 (6,530) २००८ [३०]

फिलिपिन्सका विश्व सम्पदा क्षेत्रअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकर)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
फिलिपिन्सका बरुके चर्चहरू
San Agustin Church.

मनिला
14°35′20″N 120°58′30″E / 14.58889°N 120.97500°E / 14.58889; 120.97500 (San Agustin Church)

सांस्कृतिक:
(ii, iv)
१९९३ [३१]
भिगनको
एतिहासिक सहर
VIGAN CITY.

इलोकस सुर
17°34′N 120°23′E / 17.567°N 120.383°E / 17.567; 120.383 (Vigan City)

सांस्कृतिक:
(x)
१९९ [३२]
माउन्ट ह्यामीगुइटन रेन्ज वन्यजन्तु आरक्ष
Mount Hamiguitan.

दभाओ ओरिएन्टल
6°44′24″N 126°10′54″E / 6.74000°N 126.18167°E / 6.74000; 126.18167 (Mount Hamiguitan Range Wildlife Sanctuary)

प्राकृतिक:
(iii)
२०१४ [३३]
पोर्टो प्रिन्सिस भूमिगत नदी राष्ट्रिय निकुञ्ज
Puerto Princesa Subterranean River National Park.

पलावन
10°10′N 118°55′E / 10.167°N 118.917°E / 10.167; 118.917 (Puerto Princesa Subterranean River National Park)

प्राकृतिक:
(vii), (ix)
१९९९ [३४]
Rice Terraces of the Philippine Cordilleras
Rice Terraces of the Philippine Cordilleras.

इफुगाओ
15°20′N 98°55′E / 15.333°N 98.917°E / 15.333; 98.917 (Rice Terraces of the Philippine Cordilleras)

सांस्कृतिक:
(iii), (iv), (v)
१९९५ [३५]
तुबबतहा रिफ प्राकृतिक निकुञ्ज
Tubbataha Shark.

सुलु सागर
8°55′N 119°55′E / 8.917°N 119.917°E / 8.917; 119.917 (Tubbataha Reefs Natural Park)

प्राकृतिक:
(vii), (ix), (x)
१९९३ [३६]

लाओसका विश्व सम्पदा क्षेत्रहअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकड)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
लुआङ प्रबाङको सहर Stone building with golden decorated entrance, stacked and very steep roofs.

लुआङ प्रबाङ प्रान्त, लाओस
19°53′20″N 102°8′0″E / 19.88889°N 102.13333°E / 19.88889; 102.13333 (Town of Luang Prabang)

सांस्कृतिक:
(ii), (iv), (v)
40,000 (99,000) १९९५ [३७]
चम्पासक सांस्कृतिक परिदृश्य भित्र रहेका भाट फो र सम्बद्ध प्राचीन बस्तीअन Ruins of stone buildings in a very green lush mountain landscape.

चम्पासक प्रान्त, लाओस
14°23′18″N 104°41′2″E / 14.38833°N 104.68389°E / 14.38833; 104.68389 (Temple of Preah Vihear)

सांस्कृतिक:
(iii), (iv), (vi)
39,000 (96,000) २००१ [३८]

थाइल्याण्डका विश्व सम्पदा क्षेत्रहअनको सूची[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

सम्पदा क्षेत्र चित्र ठौर मापदण्ड क्षेत्रफल
हे (एकर)
वर्ष विवरण सन्दर्भअन
बन चियाङ पुरातात्विक क्षेत्र
Vase with red and white design.

उडोन थनी प्रान्त
17°32′55″N 103°47′23″E / 17.54861°N 103.78972°E / 17.54861; 103.78972 (Ban Chiang Archaeological Site)

सांस्कृतिक:
(iii)
64 (160) १९९२ [३९]
डोङ फयायेन-खाओ याई वन्यजन्तु परिसर
Medium sized waterfall in a tropical forest.

सराबुरी र अन्य
14°20′N 102°3′E / 14.333°N 102.050°E / 14.333; 102.050 (Dong Phayayen-Khao Yai Forest Complex)

प्राकृतिक:
(x)
615,500 (1,521,000) २००५ [४०]
अयुटथायाको एतिहासिक सहर Ruins of stupas of various sizes.

अयुटथाया प्रान्त
14°20′52″N 100°33′38″E / 14.34778°N 100.56056°E / 14.34778; 100.56056 (Historic City of Ayutthaya)

सांस्कृतिक:
(iii)
289 (710) १९९१ [४१]
सुखोथाइको एतिहासिक सहर रे सम्बद्ध एतिहासिक सहरअन
Large white seated Buddha statue.

सुखोथाइकमफेङ फेट प्रान्त
17°0′26″N 99°47′23″E / 17.00722°N 99.78972°E / 17.00722; 99.78972 (Historic Town of Sukhothai and Associated Historic Towns)

सांस्कृतिक:
(i), (iii)
11,852 (29,290) १९९१ [४२]
थुङ्गयाई-हवाई खा खेङ वन्यजन्तु आरक्ष
A river flowing through a forested mountain landscape.

कन्चनाबुरी, टकउठाइ थानी प्रान्त
15°20′N 98°55′E / 15.333°N 98.917°E / 15.333; 98.917 (Thungyai-Huai Kha Khaeng Wildlife Sanctuaries)

प्राकृतिक:
(vii), (ix), (x)
622,200 (1,537,000) १९९१ [४३]

सन्दर्भ सामग्रीअन[सम्पादनस्रोत सम्पादन]

  1. "Number of World Heritage Properties by region". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/stat#s1. अन्तिम पहुँच मिति: 10 September 2011. 
  2. "Composition of macro geographical (continental) regions, geographical sub-regions, and selected economic and other groupings". Geographical region and composition of each region. United Nations Statistics Division. 2010. http://unstats.un.org/unsd/methods/m49/m49regin.htm#europe. अन्तिम पहुँच मिति: 20 October 2011. 
  3. "World Heritage List". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  4. "Number of World Heritage properties inscribed each Year". UNESCO. http://whc.unesco.org/pg.cfm?cid=31&l=en&action=stat&mode=table#s4. अन्तिम पहुँच मिति: 8 September 2011. 
  5. "Borobudur Temple Compounds". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/592. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  6. "Cultural Landscape of Bali Province". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1194. अन्तिम पहुँच मिति: 1 July 2012. 
  7. "Komodo National Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/609. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  8. "Lorentz National Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/955. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  9. "Prambanan Temple Compounds". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/642. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  10. "Sangiran Early Man Site". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/593. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  11. "Tropical Rainforest Heritage of Sumatra". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1167. अन्तिम पहुँच मिति: 25 June 2011. 
  12. "Danger listing for Indonesia's Tropical Rainforest Heritage of Sumatra". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/news/764. अन्तिम पहुँच मिति: 26 July 2011. 
  13. "Ujung Kulon National Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/608. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  14. "Central Sector of the Imperial Citadel of Thang Long - Hanoi". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1328. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  15. "Citadel of the Ho Dynasty". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1358. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  16. "Complex of Hué Monuments". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/678. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  17. "Ha Long Bay". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/672. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  18. "Hoi An Ancient Town". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/948. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  19. "My Son Sanctuary". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/949. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  20. "Phong Nha-Ke Bang National Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/951. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  21. "Trang An Landscape Complex". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1438. अन्तिम पहुँच मिति: 23 June 2014. 
  22. "Archaeological Heritage of the Lenggong Valley". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1396. अन्तिम पहुँच मिति: 2 July 2012. 
  23. "Gunung Mulu National Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1013. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  24. "Kinabalu Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1012. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  25. "Melaka and George Town, Historic Cities of the Straits of Malacca". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1223. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  26. "Pyu Ancient Cities". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1444/. अन्तिम पहुँच मिति: 22 June 2014. 
  27. "Angkor". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/668. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  28. 16th session 1992, pp. 37–38, annex VI
  29. 28th session 2004, pp. 66–67
  30. "Temple of Preah Vihear". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1224. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  31. "Baroque Churches of the Philippines". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/677. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  32. "Historic Town of Vigan". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/502. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  33. "Mount Hamiguitan Range Wildlife Sanctuary". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/1403. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  34. "Puerto Princesa Subterranean River National Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/652. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  35. "Rice Terraces of the Philippine Cordilleras". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/722. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  36. "Tubbataha Reefs Natural Park". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/653. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  37. "Town of Luang Prabang". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/479. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  38. "Vat Phou and Associated Ancient Settlements within the Champasak Cultural Landscape". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/481. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  39. "Ban Chiang Archaeological Site". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/575. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  40. "Dong Phayayen-Khao Yai Forest Complex". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/590. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  41. "Historic City of Ayutthaya". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/576. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  42. "Historic Town of Sukhothai and Associated Historic Towns". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/574. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 
  43. "Thungyai-Huai Kha Khaeng Wildlife Sanctuaries". UNESCO. http://whc.unesco.org/en/list/591. अन्तिम पहुँच मिति: 28 May 2010. 

बाह्य लिङ्कअन[सम्पादनस्रोत सम्पादन]