युक्रेनको संस्कृति
_-.jpg)
युक्रेनको संस्कृति युक्रेनको भूभागमाइ भौत पैल्लिबठे विकसित भौतिक तथा आध्यात्मिक मूल्यअनको समष्टि हो। येले प्रागैतिहासिक नवपाषाण तथा स्तेपी परम्पराबठे मध्ययुगीन राज्य किएभन रस सम्मका तहमाइ आधारित छ। जैका केन्द्र किएभ साक्षरता, धार्मिक अनुष्ठान तथा चर्च वास्तुकलाको महत्वपूर्ण केन्द्र बन्यो[१] रे स्थानीय लोकपरम्परा तथा बाह्य आदान प्रदानबठे निरन्तर पुनःआकारित हुँनोइ आयाः छ। पारिवारिक तथा धार्मिक जीवन आजि लै प्रमुख सामाजिक स्तम्भअन हन्। परम्परागत अभिव्यक्तिअन जसोइ, बुट्टा गरिएया पोशाक (भिशिवाङ्का), अनुष्ठानिक अण्डा (पिसाङ्की), लोकगीत, नृत्य, तथा मौखिक आख्यान (काज्का) सामुदायिक पहिचान तथा समारोहका अभिन्न अङ्ग हन्।[२][३] लोक सामग्रीअनले साहित्यिक, सङ्गीतिक तथा दृश्यकला परम्परालाई पोषण गर्या छन् रे जीवित अभ्यास तथा सङ्ग्रहालयका अवशेषका रूपमाइ कायम रनोइ क्षेत्रीय परम्परा तथा राष्ट्रिय सांस्कृतिक पुनर्जागरण आन्दोलनलाई जानकारी दिया छन्।[४][५]
इतिहास
[सम्पादन | स्रोत सम्पादन]यद्यपि युक्रेनले आफनो स्वतन्त्रता जोगाउन बेरिबेरी संघर्ष गरि राखिछ।[६] याँका जनताले आफना सांस्कृतिक सम्पदा सुरक्षित राख्याः छन् रे आफना सांस्कृतिक धरोहरप्रति गर्व गद्दान्।[७] सन् १९९१ माइ स्वतन्त्रता पाया पछा युक्रेनी संस्कृतिले उल्लेखनीय पुनर्जागरण अनुभव गरि राखिछ।
युक्रेनको वर्तमान भूभागमा भेटिएका सबैभन्दा पुराना सांस्कृतिक अवशेषहरू नियान्डरथल युगका सजाइएको म्यामथको दाँतमा पाइन्छन्। पछि, ई.पू. चौथो शताब्दीका दक्षिणी भूमिहरूका घुमन्ते जातिहरू, जस्तै स्किथियनहरूले, तोभ्स्ता मोहिला टुम्बमा भेटिएको पेक्टोरल जस्ता उत्कृष्ट सुनका गहनाहरू उत्पादन गर्या।
आधुनिक युक्रेनी संस्कृति किएभन रस' (किएभमा केन्द्रित प्राचीन राज्य) तथा गालिसिया–भोलिनिया राज्यका वंशजका रूपमा बनेको मानिन्छ, जसलाई युक्रेनीहरूले आफ्ना ऐतिहासिक पूर्वजका रूपमा दाबी गर्छन्। युक्रेनी इतिहासकार मिखाइलो ह्रुशेभ्स्कीले युक्रेनलाई युक्रेन-रस भनेर उल्लेख गरेका थिए, जसले प्राचीन किएभन रस राज्यमा युक्रेनको ऐतिहासिक दाबीलाई जोड दिन्छ।
परम्परागत किसान लोककला, कढाइ तथा स्थानीय वास्तुकला युक्रेनी संस्कृतिका लागि अत्यन्त महत्वपूर्ण हुन्, र तिनका तत्वहरू प्रायः त्यस समयमा उपलब्ध स्रोतहरूले निर्धारण गरेका हुन्छन्। देशको बलियो लोककला तथा कढाइ परम्परा आजसम्म निरन्तर जारी छ, जहाँ युक्रेनी कढाइलाई आफैंमा एक कला रूप मानिन्छ।
युक्रेनी परम्पराहरू युक्रेनी ग्रीक क्याथोलिक धर्म, रुथेनियन ग्रीक क्याथोलिक धर्म तथा पूर्वी अर्थोडक्स चर्चका साथै स्लाभिक पौराणिक परम्पराद्वारा गहिरो रूपमा प्रभावित छन्। सोभियत संघभन्दा पहिले, युक्रेनी संस्कृतिमा अन्य पूर्वी स्लाभिक संस्कृतिहरू जस्तै रूसी तथा बेलारुसी संस्कृतिको ठूलो प्रभाव थ्योः।
युक्रेनी संस्कृतिले आफ्नो मौलिकता कायम राख्न र अस्तित्वमा रहन अनेकौं अवरोधहरू पार गर्नुपरेको छ, किनभने विगतमा देश तथा जनतालाई नियन्त्रण गर्ने विदेशी शक्तिहरूले प्रायः युक्रेनी जनसंख्यालाई आफ्नै जनसंख्यामा समाहित गर्ने नीति लागू गरेका थिए, साथै संस्कृतिका तत्वहरूलाई नष्ट गर्ने प्रयास गरेका थिए। उदाहरणका लागि, रुसिफिकेशन नीतिले संस्कृतिको विकासमा महत्वपूर्ण अवरोध खडा गर्यो।
आधुनिकतामा प्रवेश गर्दै गर्दा पनि युक्रेन अझै अत्यन्त परम्परागत देश रहन्छ, जहाँ निश्चित परम्परा तथा अभ्यासहरूको पालनाले यसको संस्कृतिमा केन्द्रीय भूमिका खेल्छ। धेरै महत्वपूर्ण युक्रेनी पर्व तथा घटनाहरू पुरानो जुलियन पात्रोमा आधारित छन्, जसका कारण तिनीहरू ग्रेगोरियन पात्रोका समकक्षहरूभन्दा फरक पर्छन्। यी पर्वहरूमा क्रिसमस तथा नयाँ वर्षको पूर्वसन्ध्या समावेश छन्, जुन दुवै युक्रेनी संस्कृतिमा अत्यन्त महत्वपूर्ण माणिनान्।
रूसद्वारा युक्रेनमाथि गरिएको आक्रमणको क्रममा, युक्रेनको संस्कृति तथा सूचना नीतिमन्त्रालयका अनुसार १,९४५ सांस्कृतिक पूर्वाधार वस्तुहरूमा क्षति पुगेको छ। रूसीहरूले क्षति पुर्याएका वा नष्ट गरेका सांस्कृतिक संस्थानहरूमा सांस्कृतिक क्लबहरू, पुस्तकालयहरू, सङ्ग्रहालयहरू, ग्यालरीहरू, रंगमञ्चहरू, चिडियाखाना तथा कला शिक्षा संस्थानहरू समावेश छन्। अनुमान गरिएको छ कि क्षतिग्रस्त स्थलहरूको पुनर्निर्माण गद्दु करिब १० वर्ष लाग्दु सकन्छ।
लोकगीत
[सम्पादन | स्रोत सम्पादन]युक्रेनी लोकगीत, लोककथामाइ युक्रेनमाइ तथा जातीय युक्रेनीअन बीच विकसित परम्परागत विश्वास, परम्परा, आख्यान विधाअन, सङ्गीत तथा नृत्य समावेश छन्। येको उत्पत्ति प्रारम्भिक पान-स्लाभिक पौराणिक कथा तथा अनुष्ठानमा आधारित छ। जैले पछा क्षेत्रीय रूपमाइ विशिष्ट सांस्कृतिक विकाससित सहअस्तित्व गरियाः थ्योः। भाइरो राजनीतिक वा सांस्कृतिक दबाबले स्थानीय अभ्यासअनलाई धम्की दिन्याः अवस्थामाइ लै लोकगीतले सांस्कृतिक पहिचान तथा निरन्तरतामाइ केन्द्रीय भूमिका खेल्याः छ। [८][९][१०]
सन्दर्भ सामाग्रीअन
[सम्पादन | स्रोत सम्पादन]- ↑ "Kiev: 1,500 years of culture". UNESCO Courier. 1 April 1982.
- ↑ Centre, UNESCO World Heritage. "Kyiv: Saint-Sophia Cathedral and Related Monastic Buildings, Kyiv-Pechersk Lavra". UNESCO World Heritage Centre (in अङ्ग्रेजी). Archived from the original on 2021-05-12. Retrieved 2026-02-28.
- ↑ "A Unique Blend: How Ukraine Shaped Its Own Baroque Vision". ukraineworld.org (in अङ्ग्रेजी). Retrieved 2026-02-28.
- ↑ "Kyivan Rus'". www.encyclopediaofukraine.com. Archived from the original on 2023-05-28. Retrieved 2026-02-28.
- ↑ "Art". www.encyclopediaofukraine.com. Retrieved 2026-02-28.
- ↑ "Ukraine". Britannica. Archived from the original on 13 June 2015. Retrieved 7 March 2022.
- ↑ "Kyivan Rus". Britannica. Archived from the original on 21 March 2020. Retrieved 7 March 2022.
- ↑ "Ukraine - MSN Encarta". encarta.msn.com. Archived from the original on 2009-08-09. Retrieved 2026-02-28.
- ↑ "Folk customs connected with birth". www.encyclopediaofukraine.com. Archived from the original on 2025-07-16. Retrieved 2026-02-28.
- ↑ "Folk customs and rites". www.encyclopediaofukraine.com. Archived from the original on 2025-10-07. Retrieved 2026-02-28.
भाइरा कडिअन
[सम्पादन | स्रोत सम्पादन]- संस्कृति
- टेलिभिजन